Czy każdy kleszcz jest wektorem patogenów?
Wektory patogenów
Wektorem nazywa się organizm przenoszący czynniki zakaźne pomiędzy osobnikami należącymi do różnych gatunków (1, 2). Do wektorów chorób zakaźnych ludzi oraz zwierząt dzikich i domowych należą przede wszystkim krwiopijne stawonogi, takie jak komary, kleszcze i meszki. Choroby przenoszone przez te organizmy stanowią istotne obciążenie dla globalnego zdrowia publicznego, przy czym ich wpływ jest nieproporcjonalnie większy w regionach tropikalnych i subtropikalnych. Wektory są organizmami zmiennocieplnymi. Czynniki klimatyczne i pogodowe, w szczególności temperatura, opady oraz wilgotność, mają kluczowe znaczenie dla ich biologii. Warunki te wpływają nie tylko na tempo rozwoju, ale również na długość okresu aktywności w ciągu roku, przeżywalność, sezonowość oraz zasięg geograficzny populacji wektorów, co w konsekwencji warunkuje ich kompetencję wektorową, czyli zdolność do przenoszenia patogenów (3).
W ostatnich dekadach znaczenie chorób przenoszonych przez wektory zarówno w medycynie ludzkiej, jak i weterynaryjnej, gwałtownie wzrosło. Rozprzestrzenianie się stawonogów-wektorów na nowe obszary, rozległość geograficzna patogenów i rozpoznanie nowych patogenów przyczyniły się do wzrostu znaczenia i uwagi poświęcanej zakażeniom przenoszonym przez wektory (4). Zaobserwowano również znaczny wzrost zachorowań na choroby odkleszczowe (TBDs, ang. tick-borne diseases) (5). Dane dotyczące nasilenia i częstości TBDs innych niż borelioza (LB, ang. Lyme boreliosis) i kleszczowe zapalenie mózgu (KZM) pozostają w dużej mierze nieznane. Świadomość tych zakażeń jest niska, a w warunkach rutynowej diagnostyki często brakuje odpowiednich metod wykrywania. Wiele z tych patogenów ma również istotne znaczenie weterynaryjne, dotyczące nie tylko zwierząt gospodarskich, lecz także zwierząt towarzyszących (6). Dane [...]
którzy są subskrybentami naszego portalu.
i ciesz się dostępem do bazy merytorycznej wiedzy!
POSTĘPOWANIA
w weterynarii
