Zastosowanie ultradźwięków w leczeniu powypadkowym i pooperacyjnym u zwierząt

Problemy w procesie gojenia się złamań

Nieprawidłowy proces gojenia się kości jest wynikiem wielu czynników, takich jak: źle wykonany zabieg operacyjny, nieodpowiednio dobrane metody leczenia, zbyt późna wizyta u lekarza weterynarii czy zaniechanie przez właściciela.

Należy wymienić także pozostałe przyczyny powikłań w procesie gojenia, jak: przebyte infekcje, zaburzenia metaboliczne, zaburzenia ukrwienia fragmentów kostnych na skutek przebytego urazu, niektóre leki, hormony czy wiek zwierzęcia, na które lekarz nie ma wpływu.

Większość trudności w procesie gojenia się tkanki kostnej wynika z problemów powstałych w pierwszym tygodniu po złamaniu. W przypadku doboru nieodpowiedniej techniki leczenia procesy biologiczne przebiegają prawidłowo, natomiast pojawiają się problemy z leczeniem, które uniemożliwiają prawidłowe funkcjonowanie. Powodem tego rodzaju problemów może być chociażby infekcja w miejscu złamania lub wcześniej wspominany nieprawidłowo wykonany zabieg chirurgiczny.

Kolejny grupa to zaburzenia funkcji biologicznych prowadzące do nieefektywności prawidłowego leczenia, które powodowane są m.in. przez: radioterapię, niesteroidowe leki przeciwzapalne, miejscowe odnerwienie kości. Czynniki te stanowią powikłanie leczenia pooperacyjnego mającego na celu uśmierzenie bólu i cierpienia zwierzęcia.

Ostatnia grupa zaburzeń procesu gojenia stanowi połączenie dwóch poprzednich.

Wykorzystanie ultradźwięków jako metody fizykalnej w leczeniu złamań

Kończyny dźwigają ciężar ciała i umożliwiają poruszanie się. Poważne urazy, wypadki, złamania w konsekwencji mogą powodować zniekształcenia stawu, zaburzenia chodu, a także długotrwale wyłączenie z normalnego funkcjonowania zwierzęcia oraz pogarszający się stan emocjonalny. W przypadku zwierząt dużych, ciężkich lub starszych proces gojenia może się wydłużać i powodować dalsze konsekwencje.

Rehabilitacja w ortopedii jest istotna na każdym etapie powrotu do zdrowia – od momentu po samym uszkodzeniu struktury kostnej do okresu pooperacyjnego. Dzięki rozwijającej się fizjoterapii w weterynarii możemy z większym skutkiem usprawnić pacjenta. Niestety większość zabiegów możemy stosować dopiero po ustąpieniu objawów, czyli po nastawieniu złamania bądź po zabiegu chirurgicznym.

Rehabilitację można zacząć już następnego dnia po operacji, jednak w zależności od rodzaju zabiegu należy wziąć pod uwagę wiele obwarowań, jak: metalowe wstawki, gwoździe, gips. Takie postępowanie pozwala uniknąć powikłań miejscowych i ogólnych, zapobiega martwicy głowy kości udowej czy powstaniu stawu rzekomego.

Rehabilitacja przy opóźnionym zroście kostnym

Opóźniony zrost kostny (ang. delayed union) to moment, w którym występują kliniczne i radiologiczne objawy przedłużonego czasu gojenia tkanki kostnej w miejscu złamania, a sam proces gojenia postępuje dużo wolniej niż powinien w danym przypadku klinicznym. Do objawów należą m.in.: obrzęk, wzrost emisji ciepła w miejscu złamania, zaczerwienienie oraz ból. W wyniku braku zrostu kostnego, kiedy w miejscu złamania zakończy sie proces angio- i osteogenezy, może dojść do powstania stawu rzekomego.

Jedną z szeroko wykorzystywanych metod przy użyciu ultradźwięków jest LIPUS (ang. low-intesity pulsed ultrasound), czyli zastosowanie pulsacyjnych ultradźwięków o małym natężeniu, które nie wykazuje oddziaływania termicznego.

Sygnał o niskim natężeniu oddziałuje na mechanoreceptory znajdujące się na powierzchni komórek, następuje uruchomienie kaskady wewnątrzkomórkowej przekazania sygnałów komórkowych odgrywających istotną rolę w gojeniu złamań.