Stres i jego wpływ na odporność, zdrowie i produkcyjność świń

Konsekwencje stresu u świń

Opisane czynniki stresogenne wywołują różnorodne reakcje (behawioralne, neuroendokrynne i immunologiczne). Reakcje behawioralne obejmują zmianę procesów fizjologicznych, takich jak defekacja, oddawanie moczu, a także zmiany zachowania: wokalizacja, stereotypy (17).

Katecholaminy uwalniane po aktywacji współczulnego układu nerwowego przez bodziec stresowy doprowadzają do przyspieszenia akcji serca i wzrostu ciśnienia krwi. Inne zmiany obejmują: zwężenie naczyń skórnych, rozszerzenie naczyń mięśni szkieletowych, rozszerzenie źrenic, uwolnienie glukozy i lipidów z wątroby. Wymienione procesy przygotowują zwierzę do stawienia czoła stresującym bodźcom lub ucieczki przed nimi. Skutkiem stresu jest także wzrost syntezy glikokortykoidów i wszystkie tego konsekwencje. 

Współzależność funkcjonowania układu nerwowego i układu immunologicznego jest zjawiskiem powszechnie akceptowanym. Przepływ informacji pomiędzy tymi układami zachodzi w postaci sygnałów, między innymi cytokin, neuroprzekaźników i hormonów reagujących ze swoistymi receptorami, a głównym systemem regulującym jest oś HPA (36). W aktywacji tego układu w stresie uczestniczą impulsy docierające z układu limbicznego i innych części mózgu do podwzgórza, gdzie stymulują komórki jądra przykomorowego do uwalniania neurohormonu – kortykoliberyny (CRH). Uwolnienie CRH przez podwzgórze może być indukowane również przez interleukiny, głównie IL-1 wytwarzaną przez komórki układu immunologicznego. CRH stymuluje komórki tropowe przysadki do uwalniania hormonu adrenokortykotropowego (ACTH). ACTH pobudza komórki kory nadnerczy do syntezy i wydzielania do krwi hormonów steroidowych kory nadnerczy – glikokortykoidów. U świń za najważniejszy glikokortykoid jest uważany kortyzol. Glikokortykoidy działają poprzez odpowiednie receptory na komórki docelowe (wpływając na ich metabolizm), działają również hamująco na [...]

Ten materiał dostępny jest tylko dla użytkowników
którzy są subskrybentami naszego portalu.

Wybierz pakiet subskrypcji dla siebie
i ciesz się dostępem do bazy merytorycznej wiedzy!

Wybierz subskrypcję

Masz aktywną subskrypcję?

Zaloguj się

Nie masz jeszcze konta w serwisie? Dołącz do nas