Ograniczenie stosowania antybiotyków w produkcji zwierzęcej – wyzwanie dla lekarzy weterynarii i producentów świń

Interakcje

Racjonalne stosowanie chemioterapeutyków wymaga także wiedzy odnośnie interakcji między kojarzonymi – stosowanymi jednocześnie – chemioterapeutykami. Interakcje polegają na modyfikowaniu działania jednego chemioterapeutyku przez drugi na poziomie receptora i efektora. Interakcje mogą mieć charakter synergizmu lub antagonizmu. W zakresie synergizmu rozróżnia się synergizm addycyjny, w przebiegu którego siła działania antybiotyków równa się sile poszczególnych chemioterapeutyków. Ten typ synergizmu występuje wtedy, gdy łączone są substancje o takim samym mechanizmie działania i punkcie uchwytu. Rozróżnia się również pojęcie synergizmu hiperaddycyjnego (potencjalizacja, czyli zwiększona efektywność).

Ze zjawiskiem tym mamy do czynienia wtedy, gdy siła działania podanych jednocześnie chemioterapeutyków przewyższa sumaryczną moc poszczególnych składników. Opisany rodzaj synergizmu występuje wówczas, gdy zastosowane leki mają różne punkty uchwytu lub różne mechanizmy działania. Przykładami synergizmu są działania równocześnie podanych: penicylin i cefalosporyn; penicylin i aminoglikozydów lub też antybiotyków beta-laktamowych (penicyliny, cefalosporyny, karbapenemy, monobaktamy) i chinolonów (enrofloksacyna, marbofloksacyna). Przykładem synergizmu hiperaddycyjnego jest działanie amoksycyliny i kwasu klawulonowego (Amoksiklav) lub sulfonamidów i trimetoprimu.

Podane równocześnie antybiotyki mogą reagować w stosunku do siebie antagonistycznie (różnokierunkowo). Jednoczesne podanie chemioterapeutyków tak działających prowadzi do osłabienia lub całkowitego zahamowania ich działania. Rozróżnia się antagonizm konkurencyjny w przypadku, gdy dwa leki o przeciwstawnym działaniu konkurują o dostęp do tego samego receptora i antagonizm niekonkurencyjny, gdy dwa chemioterapeutyki konkurują o różne punkty uchwytu. Przykładami antagonizmu są połączenia: penicylin i tetracyklin, penicylin i makrolidów (erytromycyna, spiramycyna, josamycyna) oraz penicylin i linkosamidów.

Warto pamiętać [...]

Ten materiał dostępny jest tylko dla użytkowników
którzy są subskrybentami naszego portalu.

Wybierz pakiet subskrypcji dla siebie
i ciesz się dostępem do bazy merytorycznej wiedzy!

Wybierz subskrypcję

Masz aktywną subskrypcję?

Zaloguj się

Nie masz jeszcze konta w serwisie? Dołącz do nas