Mechanizmy komunikacji chemicznej. Cz. II

Praktyczne aspekty stosowania feromonów

Ogromne znaczenie, jakie ma komunikacja przy pomocy substancji semiochemicznych, sprawiło, iż wykorzystywane są naturalne feromony i odruchy związane z ich percepcją, jak również podejmowane są próby syntetyzowania analogów naturalnych substancji, które mogłyby modulować zachowania i fizjologię tak zwierząt, jak i ludzi.

Przykładem wykorzystywania naturalnych feromonów i odruchów związanych z ich percepcją są metody stosowane powszechnie do rozpoznawania, stymulacji, jak i synchronizacji rui (8, 23, 26, 29, 32). Tego typu zabiegi największe znaczenie mają u małych przeżuwaczy, w przypadku których z powodzeniem, zamiast hormonalnej manipulacji cyklem, stosuje się tzw. efekt tryka, polegający na możliwości wywołania rui u dojrzałych płciowo maciorek po wprowadzeniu do stada dojrzałego płciowo samca.

Co ciekawe, do tej pory uważano, iż warunkiem wywołania tego efektu jest długotrwała izolacja samic od samca. Najnowsze badania dowiodły jednak, iż izolacja nie jest konieczna, natomiast ruja jest skutecznie indukowana u maciorek, gdy do grupy dojrzałych płciowo samic zostanie wprowadzony dojrzały płciowo obcy samiec. Analogiczne zmiany obserwuje się również w przypadku tzw. ewe effect, kiedy specyficzne zmiany hormonalne (wyrzut LH) obserwujemy u samca, któremu zaprezentowana zostanie samica w rui. Ponadto oddziaływanie feromonów płciowych możemy zaobserwować również na płaszczyźnie samica – samica, a indukowanie w ten sposób cyklu lub synchronizacja cykli samic przebywających w jednej grupie wykorzystywane są w hodowli wielu gatunków, również tych niewykazujących sezonowości. Podobne obserwacje poczyniono również u kobiet.

[...]

Ten materiał dostępny jest tylko dla użytkowników
którzy są subskrybentami naszego portalu.

Wybierz pakiet subskrypcji dla siebie
i ciesz się dostępem do bazy merytorycznej wiedzy!

Wybierz subskrypcję

Masz aktywną subskrypcję?

Zaloguj się

Nie masz jeszcze konta w serwisie? Dołącz do nas