Antykoncepcja u małych zwierząt. Część III. Metody chirurgiczne u samic
Sterylizacja oszczędzająca jajniki
W pewnych kręgach podnosi się problem niedoboru hormonów płciowych po gonadektomii jako zagrożenia dla zdrowia operowanych zwierząt na podstawie znanych i przedstawionych powyżej możliwych skutków ubocznych kastracji. Proponuje się więc do rozważenia opcjonalne stosowanie metod alternatywnych, oszczędzających gonady i zachowujących status hormonalny zwierząt (11, 19, 25). Przykładem zabiegu sterylizacji przy zachowaniu jajników jest podwiązanie lub wycięcie fragmentów jajowodów i ewentualnie przyjajowodowych części rogów macicy lub amputacja samej macicy (histerektomia).
Jajowód jest umiejscowiony pomiędzy jajnikiem a wierzchołkiem rogu macicy. Jego przebieg jest kręty, zaś całkowita długość wynosi u suk od 4 do 7 cm, a średnica 1-3 mm (8). Należy go oddzielić od więzadła i po przecięciu (ewentualnie z wycięciem fragmentu) podwiązać wolne końce, po czym to samo wykonać po stronie przeciwnej. Samica staje się trwale niepłodna, lecz przejawia w pełni wyrażone objawy rujowe.
Usunięcie samej macicy także powoduje niepłodność, podczas gdy jajniki pozostają czynne, występują zatem okresy estrogenizacji, w których samica jest atrakcyjna dla samca. U suk nie występuje w tym czasie charakterystyczne krwawienie, którego źródłem podczas cieczki jest błona śluzowa macicy. Jednocześnie zabieg eliminuje możliwość chorób macicy, w tym tych, których patogeneza jest związana ze stymulacją hormonalną, w szczególności ropomacicza, które dotyka do 25% dorosłych, niesterylizowanych suk. Z tego więc względu usunięcie macicy jest korzystniejsze od zabiegu na samych tylko jajowodach.
Zabiegi oszczędzające jajniki nie są powszechne i zapewne takimi się nie staną, z uwagi na niepożądane przez większość właścicieli konsekwencje aktywności hormonalnej, jak objawy zewnętrzne rui, zmiany behawioralne, ciąża urojona oraz możliwość zmian w okrywie włosowej i hormonalnej stymulacji guzów sutka. Powyższe techniki nie są opisywane [...]
którzy są subskrybentami naszego portalu.
i ciesz się dostępem do bazy merytorycznej wiedzy!
POSTĘPOWANIA
w weterynarii
