Antykoncepcja u małych zwierząt Część II. Metody niechirurgiczne u samców
Preparaty hormonalne
Jedną z koncepcji wykorzystania hormonów w celu blokowania czynności rozrodczych jest użycie steroidów płciowych typowych dla płci przeciwnej. W przypadku samców podawano hormony o działaniu progesteronu – progestageny – i uzyskiwano takie skutki, jak pogorszenie jakości nasienia, zmniejszenie rozmiarów gruczołu krokowego przy jego łagodnym przeroście, a także poprawę w zakresie niektórych niepożądanych zachowań płciowych (17). Nie przełożyło się to jednak na opracowanie komercyjnego preparatu antykoncepcyjnego przeznaczonego dla samców.
Największe znaczenie praktyczne zyskały analogi gonadoliberyny o działaniu agonistycznym, czyli takim, jak naturalny hormon podwzgórza – GnRH. Dekapeptyd ten stymuluje przysadkę do wydzielania gonadotropin FSH i LH, przez co wywiera pośredni wpływ na gonady, warunkując fizjologiczne wydzielanie testosteronu i spermatogenezę. Okazuje się jednak, że długotrwałe działanie analogu o silnym działaniu agonistycznym powoduje odczulenie (desensybilizację) przysadki, która przestaje reagować na stymulujący wpływ GnRH, co skutkuje upośledzeniem wydzielania gonadotropin i w konsekwencji wstrzymuje spermatogenezę oraz produkcję testosteronu. Ponieważ wspomniane związki mają budowę peptydową, droga doustna jest dla nich zamknięta z powodu trawienia w przewodzie pokarmowym, zaś częste iniekcje są kłopotliwe, zdecydowano się na praktyczną postać implantu podskórnego (ryc. 2a, 2b). Implant taki zawierający 6,6 mg busereliny spowodował u psów spadek stężenia testosteronu do wartości podstawowych na okres 8 miesięcy (24). Jako preparat komercyjny wykorzystano deslorelinę, która została nazwana superagonistą GnRH z powodu 100-krotnie silniejszego działania biologicznego niż naturalna gonadoliberyna (20). Na naszym rynku dostępne są implanty biodegradowalne o zawartości 4,7 mg desloreliny, które po zaaplikowaniu [...]
którzy są subskrybentami naszego portalu.
i ciesz się dostępem do bazy merytorycznej wiedzy!
POSTĘPOWANIA
w weterynarii
