4-5.12.2025 | Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Wyzwania w odchowie cieląt: dobrostan, płeć, a może inne czynniki?”

Odchów cieląt to fundament przyszłej produkcji mleka − truizm? Być może. Ale dwa intensywne dni obrad we Wrocławiu pokazały, jak bardzo to hasło wciąż wymaga pogłębienia, redefinicji i… odwagi w zadawaniu trudnych pytań. Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Wyzwania w odchowie cieląt: dobrostan, płeć, a może inne czynniki?”, zorganizowana na Uniwersytecie Przyrodniczym we Wrocławiu, zgromadziła badaczy, praktyków i doradców z Polski oraz zagranicy.

Konferencję otworzył przewodniczący komitetu naukowego, prof. dr hab. Tadeusz Stefaniak, podkreślając, że współczesny odchów cieląt nie może być analizowany wyłącznie przez pryzmat technologii czy ekonomii. To obszar, w którym krzyżują się zagadnienia żywienia, immunologii, zarządzania, etyki oraz oczekiwań społecznych wobec produkcji zwierzęcej.

Od chirurgii po żywienie – cielę jako pacjent

Pierwsza sesja konferencji nadała ton całym obradom. Prof. Alexander Starke z Uniwersytetu w Lipsku przedstawił zarówno zagadnienia związane z zabiegami chirurgicznymi u cieląt, jak i szeroką analizę najczęściej występujących chorób.

Dopełnieniem tej perspektywy było wystąpienie dr. Jeana-Baptiste’a Daniela z Trouw Nutrition, który zwrócił uwagę na często niewykorzystany potencjał żywienia cieląt w pierwszych tygodniach życia. Wczesne decyzje żywieniowe – jak podkreślano – mogą determinować nie tylko tempo wzrostu, ale również zdrowotność i wydajność zwierząt w przyszłości.

Żwacz, trawieniec i TMR – fizjologia pod lupą

Druga sesja skoncentrowała się na zagadnieniach metabolicznych i trawiennych. Prof. Paweł Górka omówił problem podostrej kwasicy żwacza (SARA) u młodych przeżuwaczy. Prof. John Mee z Irlandii zaprezentował natomiast intrygującą analizę zaburzeń trawieńca u cieląt ras mlecznych.

Wystąpienie prof. Pawła Górki i prof. Zygmunta M. Kowalskiego poświęcone wpływowi suchego TMR-u na wyniki odchowu i zdrowie cieląt wzbudziło żywe zainteresowanie uczestników, podobnie jak praktyczne spojrzenie dr Lilli Bittner-Schwerdy na ochronę zdrowia cieląt w realiach dużej fermy bydła mlecznego.

Profilaktyka, siara i odporność

Popołudniowa sesja pierwszego dnia skupiła się na zarządzaniu zdrowiem stad. Zespół z Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie przedstawił wyniki wdrażania autorskich programów profilaktycznych, pokazując, że konsekwentne zarządzanie zdrowiem może realnie poprawiać dobrostan cieląt. Prof. Zygmunt M. Kowalski i prof. Paweł Górka zwrócili uwagę na zależność między statusem metabolicznym krów a jakością siary – kluczowego elementu odporności biernej.

Dzień zamknęło wystąpienie prof. Tadeusza Stefaniaka poświęcone dopasowaniu immunizacji biernej i czynnej cieląt do rzeczywistych zagrożeń środowiskowych. To właśnie tu najmocniej wybrzmiała potrzeba indywidualizacji programów zdrowotnych zamiast sztywnych, uniwersalnych schematów.

Dobrostan – pojęcie wspólne czy sporne?

Drugi dzień konferencji rozpoczęła dyskusja okrągłego stołu poświęcona definicji dobrostanu cieląt. Rozmowa, moderowana przez prof. Paulinę Jawor, prof. Pawła Górkę i prof. Tadeusza Stefaniaka, pokazała, że dobrostan to nie tylko warunki utrzymania, ale także sposób wykonywania procedur, poziom bólu, stresu oraz jakość relacji człowiek – zwierzę. Kolejne wystąpienia dotyczyły m.in. zarządzania chorobami metabolicznymi, znaczenia komfortu cieląt podczas dekornizacji oraz długofalowych korzyści wynikających z inwestowania w potencjał genetyczny jałówek.

Od teorii do praktyki

Ostatnia sesja połączyła czynniki żywieniowe, środowiskowe oraz profilaktykę mastitis, a konferencję zwieńczyły warsztaty praktyczne prowadzone przez prof. Alexandra Starke i jego zespół, poświęcone zabiegom na kończynach bydła.

Podsumowanie

Konferencja we Wrocławiu pokazała, że odchów cieląt to proces złożony, w którym dobrostan, żywienie, zdrowie i zarządzanie są ze sobą nierozerwalnie powiązane. Nie padły proste odpowiedzi na pytanie postawione w tytule wydarzenia – i być może właśnie w tym tkwiła największa wartość spotkania. Zamiast jednego czynnika decydującego o sukcesie uczestnicy otrzymali wielowymiarowy obraz wyzwań, przed jakimi stoi współczesna produkcja bydła mlecznego, oraz inspirację do dalszych badań i zmian w praktyce hodowlanej.

Opracowanie: Ewelina Cofała