Czynniki żywieniowe i infekcyjne wpływające na biegunki u psów

Biegunka, jako objaw chorobowy świadczący o dysfunkcji przewodu pokarmowego lub problemach pozajelitowych, jest jednym z najczęstszych problemów, z jakimi mierzą się właściciele zwierząt towarzyszących. Objawia się częstszym niż zwykle oddawaniem kału, zwiększoną jego ilością oraz płynną lub półpłynną konsystencją. Towarzyszą jej również m.in. intensywniejszy zapach, zmieniony kolor kału oraz domieszka krwi lub śluzu. Przyczyn biegunki jest wiele; można je podzielić m.in. na czynniki żywieniowe i infekcyjne.

Czynniki żywieniowe biegunki

Błędy żywieniowe – najczęstsza przyczyna

Szacuje się, że nawet około 60% przypadków biegunek u psów jest związanych z nieprawidłowym żywieniem. Problem może wynikać z podawania pokarmów przeznaczonych dla ludzi, nadmiernej ilości przysmaków, zbyt częstej zmiany karmy lub niewłaściwego doboru diety.

Szczególnie w przypadku szczeniąt zaleca się unikanie częstych zmian rodzaju i smaku karmy. Jeżeli dieta jest odpowiednio zbilansowana i dostosowana do wieku zwierzęcia, nie ma potrzeby jej modyfikowania. Nadmierna różnorodność składników pokarmowych we wczesnym okresie życia może zwiększać ryzyko rozwoju nietolerancji i alergii pokarmowych.

Stopniowa zmiana diety ma znaczenie

Każda zmiana sposobu żywienia powinna być przeprowadzana stopniowo. Przewód pokarmowy potrzebuje czasu, aby przystosować się do nowych składników odżywczych i utrzymać prawidłowy proces trawienia.

Proces wprowadzania nowej karmy zwykle trwa od dwóch do trzech tygodni. Początkowo nowy pokarm powinien stanowić niewielki dodatek do dotychczasowej diety, a jego udział należy zwiększać wyłącznie wtedy, gdy nie pojawiają się objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak biegunka czy wymioty.

Nietolerancje pokarmowe i rola włókna

Przewlekające się biegunki mogą być pierwszym objawem nietolerancji lub alergii pokarmowej. W takich przypadkach pomocne może być zastosowanie diety monobiałkowej, która pozwala określić źródło białka najlepiej tolerowane przez organizm psa. Przy podejrzeniu alergii lekarz weterynarii może zdecydować o wprowadzeniu diety z hydrolizowanym białkiem.

Nie bez znaczenia pozostaje również zawartość włókna pokarmowego. U części psów niedobór zarówno włókna rozpuszczalnego, jak i nierozpuszczalnego prowadzi do pogorszenia konsystencji kału. Odpowiednia ilość włókna sprzyja prawidłowej pracy jelit i poprawia formowanie mas kałowych.

Czynniki infekcyjne jako przyczyna biegunki

Ostre biegunki mogą być również następstwem chorób zakaźnych. Szczególnie narażone są szczenięta, które nie zakończyły jeszcze programu szczepień ochronnych, oraz psy starsze z osłabioną odpornością.

Do najgroźniejszych zakażeń wirusowych należą przede wszystkim parwowiroza oraz koronawiroza. U młodych zwierząt intensywna biegunka może bardzo szybko prowadzić do odwodnienia i stanowić bezpośrednie zagrożenie życia, dlatego wymaga pilnej interwencji lekarza weterynarii.

Pasożyty i infekcje bakteryjne

Przewlekłe biegunki mogą być również wywoływane przez pasożyty jelitowe, kokcydia oraz infekcje pierwotniacze. Często towarzyszą im utrata masy ciała i niedożywienie, dlatego u każdego psa z utrzymującą się biegunką warto rozważyć badanie kału w kierunku endopasożytów.

Nie można również zapominać o zakażeniach bakteryjnych. Najczęściej rozwijają się one po spożyciu zepsutego lub zanieczyszczonego pokarmu. Bakterie, takie jak Salmonella, Campylobacter czy Clostridium, mogą wywoływać ostrą biegunkę o charakterystycznym zielonkawym zabarwieniu i bardzo nieprzyjemnym zapachu. W takich przypadkach konieczna jest diagnostyka oraz wdrożenie odpowiedniego leczenia, niekiedy obejmującego antybiotykoterapię.

Podsumowanie

Błędy żywieniowe pozostają najczęstszą przyczyną biegunek u psów, jednak w diagnostyce należy również uwzględnić choroby zakaźne, pasożytnicze i bakteryjne. Dokładny wywiad, właściwa ocena sposobu żywienia oraz odpowiednio dobrane badania diagnostyczne pozwalają szybko ustalić przyczynę problemu i wdrożyć skuteczne leczenie.

Chcesz poznać inne przyczyny biegunek u psów oraz zasady postępowania dietetycznego?

Więcej eksperckiej wiedzy znajdą Państwo w publikacji „Choroby przewodu pokarmowego u psów i kotów” pod redakcją dr n. wet. Agnieszki Sikorskiej-Kopyłowicz.